Evcil hayvan kaybında yaşanan yas neden hafife alınır?

Bir kedinin ya da köpeğin ölümünün ardından “bir hayvan sonuçta” cümlesini duyan çok kişi var. Oysa yıllarca aynı evi, aynı rutini paylaştığınız bir canlıyı kaybetmek gerçek bir yastır. Üstelik çevreden anlayış görmediğinizde acı hafiflemez, yalnızlaşır.

Yas neden görünmez kalıyor?

Psikolojide buna “hakkı tanınmamış yas” denir. Toplum, cenaze töreni, taziye ve izin gibi kabul görmüş ritüeller olmadığında kaybı da küçük görme eğiliminde olur. Evcil hayvan için çoğu zaman bu ritüellerin hiçbiri yoktur. İş yerinde izin istemek garip karşılanır, yakınlar ise teselli yerine “yenisini alırsın” gibi iyi niyetli ama yaralayıcı cümleler kurar. Kişi de acısını abartılı bulunmaktan çekinerek susmayı seçer. Bu başlıkta merak edilenler için Ankara psikolog üzerine hazırlanan yazıya da göz atılabilir.

Bu bağ neden bu kadar güçlü?

Evcil hayvan günün düzenini belirler: sabah mama, akşam yürüyüş, kapıda karşılama. Koşulsuz ve yargısız bir yakınlık sunar. Yalnız yaşayanlar, çocuğu evden ayrılmış olanlar ya da zor bir dönemden geçenler için hayvan çoğu zaman en yakın duygusal destektir. Kayıpla birlikte yalnızca bir canlı değil, günlük rutin ve duygusal güvenlik kaynağı da kaybolur. Bu yüzden boşluk hissi, uykusuzluk, iştah değişimi, evde sesler duyar gibi olmak ya da sık sık ağlamak olağandır.

Kendinize nasıl alan açabilirsiniz?

Önce acınızı küçümsememeye çalışın. Veda için küçük bir an yaratmak, örneğin bir mezar yeri belirlemek, fotoğraflardan bir albüm hazırlamak ya da bir mektup yazmak, kaybı gerçek kılmaya yardım eder. Rutinin boşluğunu bir anda doldurmaya çalışmayın; yürüyüş saatini başka bir etkinlikle değiştirmek geçiş sürecini yumuşatabilir. Hayvan sevgisini anlayan biriyle konuşmak, çoğu kişi için en iyi destektir. Yeni bir hayvan edinmek için acele etmeyin, bu karar yas sürecine bir çözüm değil, ayrı bir karar olmalıdır. Konuya farklı bir açıdan bakmak isteyenler Ankara psikolog hakkındaki yazıyı okuyabilir.

Ne zaman destek almalı?

Yas dalgalanarak ilerler ve her insanda farklı sürede hafifler. Ancak haftalar sonra bile günlük işlerinizi yapamıyorsanız, yoğun suçluluk duygusu taşıyorsanız, kendinize zarar verme düşünceleri beliriyorsa ya da hayattan çekilme hissi artıyorsa bir ruh sağlığı uzmanına başvurmak yerinde olur. Uzman desteği bir zayıflık göstergesi değil, acıyı taşımanın bir yoludur. Aynı konuda online psikiyatri Ankara ile ilgili değerlendirmeler de okunabilir.

Sevdiğiniz bir canlının ardından üzülmek, bağınızın ne kadar gerçek olduğunu gösterir. Bu acıya saygı duymak, iyileşmenin ilk adımıdır.